Paslanmaz tel alırken en sık sorulan soru: 304 mü, 316 mı? Bu rehberde 304, 316, 316L ve 310 kalite paslanmaz çeliklerin farklarını, hangi ortamda hangisinin kullanılması gerektiğini sade bir dille anlatıyoruz.
Kısaca: hangisini seçmeliyim?
| Kalite | Öne çıkan özellik | Tipik kullanım |
|---|---|---|
| AISI 304 | Genel amaçlı, ekonomik, gıdaya uygun | Eleme, gıda, plastik, mutfak, genel filtrasyon |
| AISI 316 | Molibdenli; tuza, asite ve kimyasala daha dayanıklı | Kimya, boya, deniz kenarı, tuzlu ve asitli sıvılar |
| AISI 316L | 316’nın düşük karbonlu hâli; kaynaklı imalatta korozyona daha dayanıklı | Kaynakla birleştirilen filtre ve elekler, ilaç, kimya |
| AISI 310 | Yüksek krom ve nikel; yüksek sıcaklığa dayanıklı | Fırın, döner ocağı, kurutma ve ısıl işlem hatları |
304 paslanmaz
304, yaklaşık %18 krom ve %8 nikel içeren, en yaygın kullanılan paslanmaz çeliktir. Su, yağ, gıda ve normal atmosfer koşullarında paslanmaz, kolay temizlenir ve fiyatı daha uygundur. Elek teli siparişlerinin büyük çoğunluğu için 304 yeterlidir: un, şeker, baharat, granül, plastik ve genel süzme işleri.
316 ve 316L paslanmaz
316, 304’e ek olarak %2 – 3 civarında molibden içerir. Molibden, özellikle klorürlere (tuz, deniz suyu, bazı temizlik kimyasalları) karşı oyuklanma korozyonu direncini artırır. Bu yüzden kimya, boya, deniz ve asitli ortamlarda 316 tercih edilir.
316L’deki “L” düşük karbon anlamına gelir. Kaynak sırasında tane sınırlarında oluşabilecek korozyona karşı daha güvenlidir; kaynaklı filtre ve elek imalatında tercih edilir.
310 paslanmaz: yüksek sıcaklık için
310, yaklaşık %25 krom ve %20 nikel içerir. Yüksek sıcaklıkta oksitlenmeye ve tufal yapmaya karşı 304 ve 316’dan çok daha dayanıklıdır. Fırın bantları, döner ocakları ve kurutma hatları gibi uzun süre yüksek sıcaklıkta çalışan yerlerde kullanılır. Döner ocaklarında kullanılan radyan teli genellikle 310 kalite, 5 mesh ve 1 mm teldir.
Yanlış kalite seçilirse ne olur?
- Tuzlu ya da asitli ortamda 304 kullanılırsa telde zamanla noktasal paslanma ve delinme görülebilir.
- Yüksek sıcaklıkta 304 kullanılırsa tel kabuklanır, gevrekleşir ve kısa sürede kopar.
- Normal ortamda 316 kullanmak zarar vermez ama gereksiz maliyettir.
Kaliteyi nasıl anlarım?
304 ile 316 çıplak gözle ayırt edilemez; ikisi de mıknatısı çok az çeker ya da hiç çekmez. Kesin ayrım için malzeme sertifikası ya da spektral analiz gerekir. Elinizdeki telin kalitesini bilmiyorsanız kullanım yerini anlatın; doğru kaliteyi birlikte belirleyelim.
304, 310 ve 316 kalitede tüm ölçüler için paslanmaz elek teli sayfamıza bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
304 paslanmaz paslanır mı?
Normal ortamda paslanmaz. Ancak tuzlu, klorlu ve asitli ortamlarda zamanla noktasal korozyon görülebilir; bu ortamlar için 316 önerilir.
316 ile 316L arasındaki fark nedir?
316L düşük karbonludur. Kaynaklı parçalarda korozyona karşı daha güvenlidir; kaynaksız kullanımda ikisi benzer davranır.
Fırın için hangi paslanmaz tel kullanılır?
Yüksek sıcaklıkta 310 kalite paslanmaz tel kullanılır. 304 ve 316 yüksek sıcaklıkta kısa sürede kabuklanır.
Gıda için hangi kalite uygundur?
Gıda ile temas eden elek ve süzgeçlerde genellikle 304 yeterlidir. Tuzlu ve asitli gıdalarda 316 tercih edilebilir.